Εάν ένας άνθρωπος ένας οργανισμός έχει ορισμένες αδυναμίες οποιοδήποτε από τα οργανωτικά του συστήματα αυτές μπορεί να αναδυθούν κατά τη διάρκεια του οξέος στρες προκαλώντας πρώτον αλλεργικές καταστάσεις όπως άσθμα δεύτερον εξάνθημα όπως έκζεμα
Τρίτον ημικρανία ,γαστρεντερικά προβλήματα
μη δώσει τρίτον ημικρανία
ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Κ Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΥΤΗΣ
Ο FRISCH μετά από έρευνες εισήγαγε θεραπευτικές παρεμβάσεις έχοντας ως στόχο την αύξηση της ικανοποίησης της ζωής , στόχος της θεραπείας είναι τα άτομα να οδηγηθούν σε ένα ενάρετο κύκλο ζωής με εργαλειοθήκη την ευτυχία, την καλή υγεία , την ανάπτυξη των διαπροσωπικών σχέσεων ,την γαλήνη , την αισιοδοξία ,την αυτοεκτίμηση με βάση αυτά τα χαρακτηριστικά εκπαιδεύονται ώστε να αναγνωρίσουν και να επιδιώξουν να εκπληρώσουν τους στόχους τους.
Η θεραπεία της ποιότητας ζωής βασίζεται στην γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία όπου τα άτομα μαθαίνουν να διερευνούν να παρατηρούν τις δυσλειτουργικές σκέψεις του κ να τις τροποποιούν με περισσότερο λειτουργικές , επίσης μαθαίνουν να τροποποιούν τις λανθασμένες αντιλήψεις τους κ πεποιθήσεις τους με περισσότερο λειτουργικές .
Τα κεντρικά χαρακτηριστικά που απαρτίζουν την θεραπεία είναι :
1) Mία προοπτική ολοκληρωμένης ζωής έχοντας σαν σκοπό την επίτευξη στόχων
2) Την εστίαση κ διερεύνηση της ζωής κ τις επιθυμίες που έχουμε ως προς την ευτυχία
3) Άσκηση στην ευαισθητοποίηση ως προς τις δεξιότητες που έχουμε ώστε να αναπτυχθούν κ να αποκτήσουμε ικανοποίηση και αυτοεκτίμηση του εαυτού μας
4) Εστίαση στην ικανοποίηση ώστε να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα συνώνυμο της θετικής ψυχολογίας που είναι η ευεξία και η ευδαιμονία .
5) Το μοντέλο casio δηλαδή η διαφορά που προκύπτει από αυτά που επιθυμούμε και από αυτά που εντέλει πετυχαίνουμε στη διάρκεια της ζωής μας έχοντας βάση τα τέσσερα στοιχεία που είναι , οι συνθήκες που υπάρχουν για το επιθυμητό αποτέλεσμα ,η στάση των ατόμων κ την αξία που δίνει ,την αξιολόγηση που κάνει κ πως αντιλαμβάνεται την ευημερία , και την συνολική αξία που δίνει στη ζωή του.
Ο ι τομείς που συμβάλλουν στην ευτυχία του ανθρώπου είναι η υγεία η αυτοεκτίμηση, οι φίλοι , η οικογένεια τα παιδιά, η μάθηση η εργασία κ οι παρεμβάσεις που εφαρμόζονται έχουν σκοπό να αναπτυχθούν όλα τα παραπάνω ώστε τα άτομα να αισθάνονται ικανοποιημένα από τη ζωή διότι οι στόχοι τους εκπληρώθηκαν στους σημαντικότερους πυλώνες της ζωής τους.
Εξάρτηση και κατοχή κινητού τηλεφώνου «στο οποίο ο συγγραφέας, ο ψυχολόγος Luciano Di Gregorio, μας αναφέρει ότι η σχεδόν εμμονική ανάγκη να μην αποχωριστούμε ποτέ από το κινητό είναι ένδειξη δυσκολίας στη σχέση με τον έξω κόσμο και εγγενούς φόβου μήπως σε απορρίψει ο άλλος και νιώσεις μόνος. Η αποστολή ενός SMS, για παράδειγμα, σας δίνει την ευκαιρία να δοκιμάσετε το έδαφος σχετικά με τις προθέσεις και τη διαθεσιμότητα του άλλου, χωρίς να εκτεθείτε υπερβολικά σε περίπτωση πιθανής άρνησης. Το κινητό τηλέφωνο μπορεί επίσης να θεωρηθεί ως ένας τρόπος για να κρατήσετε υπό έλεγχο το άγχος αποχωρισμού, προσφέροντας συγκεκριμένη υποστήριξη για να διατηρήσετε ιδανικά την παρουσία του άλλου ζωντανή. Ακόμα κι αν είναι απενεργοποιημένο, η απλή παρουσία του έχει μια καθησυχαστική επίδραση, δεν χρειάζεται να τηλεφωνούμε συνεχώς στο άτομο που μας λείπει, απλώς γνωρίζοντας ότι μπορούμε να το κάνουμε αυτό μας καθησυχάζει. Γι’ αυτό του αποδίδεται ο ρόλος ενός μεταβατικού αντικειμένου, καθώς αντιπροσωπεύει το άτομο που προσπαθούμε να αντικαταστήσουμε. Είναι ένα πραγματικό αντικείμενο αλλά ταυτόχρονα είναι φανταστικό, ή μάλλον, είναι φανταστικό το ότι αντικαθιστά το απών πρόσωπο.
Η ικανότητα του ενήλικα να αντέξει τη μοναξιά εξαρτάται από τον εσωτερικό συναισθηματικό κόσμο που έχει χτίσει μέσα από τις εμπειρίες που έζησε στην παιδική του ηλικία. Ένας συναισθηματικός κόσμος που αποτελείται από σημαντικές παρουσίες και σχέσεις στις οποίες βασίζεται η οικοδόμηση της ατομικότητας και που καθιστά δυνατή την εμπιστοσύνη στην ύπαρξη του άλλου ακόμη και κατά την απουσία του. Η ελπίδα να βρει το προσωρινά χαμένο αντικείμενο αγάπης, δίνει τη δύναμη να ανεχτεί τον χωρισμό και να υπομείνει τη στιγμιαία απουσία του και είναι η βάση για να αφοσιωθεί, στην πραγματική ζωή, στην εργασία που θα βιωθεί ως προσωρινή απώλεια συναισθηματικής δέσμευσης προς τον άλλον, γνωρίζοντας ωστόσο ότι η σχέση μπορεί στη συνέχεια να ανακτηθεί.
Και είναι ακριβώς η σιγουριά ότι ο άλλος υπάρχει ακόμα και κατά την απουσία του που κάνει τον χωρισμό ανεκτό. Όπως εξηγεί ο Di Gregorio:
«Καταλήγουμε να καλούμε κάποιον χωρίς συγκεκριμένη επιθυμία, αλλά ακριβώς επειδή θέλουμε να αποφύγουμε, το συντομότερο δυνατό, ακόμη και την αόριστη επίγνωση της πιθανής απώλειας ελέγχου στο περιβάλλον, στο οποίο τοποθετούμε τον άλλον-έξω-από-εμάς ως δυνητικά χαμένο για πάντα».
Η έννοια του εαυτού αποτελεί μια από τις βασικές παραμέτρους της θεωρίας προσωπικότητας. Ορίζεται ως το κομμάτι εκείνο του αντιληπτικού πεδίου που διαφοροποιείται και αναγνωρίζεται ως «εγώ» ή «εμένα». Αποτελεί το μέρος του οργανισμού που αναφέρεται στη συνειδητοποίηση της ύπαρξης και της λειτουργικότητας του. Ο ίδιος ορίζει τον εαυτό «ως σταθερά οργανωμένο εννοιολογικό σύνολο, που αποτελείται από τις αντιλήψεις του ατόμου και για τις σχέσεις του «εγώ» ή του «εμένα» με τους άλλους και τις ποικίλες πλευρές της ζωής καθώς και τις αξίες που σχετίζονται με αυτές τις αντιλήψεις. Η έννοια του εαυτού είναι ταυτόσημη με αυτή της αυτοαντίληψης και της αυτό-εικόνας του ατόμου, η οποία δομείται ως αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης με το περιβάλλον και τους σημαντικούς άλλους.
Πρωταρχική ανάγκη του εαυτού είναι αυτή για θετική αναγνώριση. Όπως για τον οργανισμό κινητήρια δύναμη είναι η τάση πραγμάτωσης έτσι και για τον εαυτό κινητήρια δύναμη είναι η τάση αυτοπραγμάτωσης. Στην πρώτη περίπτωση καθοδηγητικό ρόλο έχει η οργανισμική αξιολογητική διαδικασία ενώ στην δεύτερη η ανάγκη για θετική αναγνώριση από το περιβάλλον. Ωστόσο η θετική αναγνώριση προσφέρεται συχνά με προϋποθέσεις που θέτει το περιβάλλον και κυρίως οι σημαντικοί άλλοι. Τις προϋποθέσεις αυτές ο C. Rogers ονόμασε «όρους αξίας» και είναι αυτοί, που επηρεάζουν την αυτό-εικόνα και περιορίζουν τη συμβολοποίηση εμπειριών που δεν ταιριάζουν με αυτούς. Η υιοθέτηση ενδοβολημένων όρων αξίας μεταφέρει το κέντρο αξιολόγησης του ατόμου από το εσωτερικό του σε μια εξωτερική εστία αξιολόγησης.
Ουσιαστικά ο εαυτός εσωτερικεύει όρους αξίας τρίτων σαν να είναι δικές του, σαν να καταλήγει σε αυτές ελεύθερα και ανεξάρτητα. Με αυτόν τον τρόπο η ανάγκη για θετική αναγνώριση οδηγεί στην αποδοχή και υιοθέτηση όρων αξίας που οδηγούν σε κατεύθυνση αντίθετη με την οργανισμική τάση πραγμάτωσης του ατόμου. Αυτή η ασυμβατότητα της τάσης πραγμάτωσης με την τάση αυτοπραγμάτωσης επιφέρει ψυχολογική δυσπροσαρμογή στο άτομο και συνοδεύεται από ένταση και εσωτερική σύγχυση. Σε αυτή την περίπτωση ο εαυτός στην προσπάθειά του να προστατεύσει και να διατηρήσει την αυτό-εικόνα του καταφεύγει σε αμυντικές συμπεριφορές, διαστρεβλώσεις και αρνήσεις και υιοθετεί μια άκαμπτη στάση.
Όταν η τάση πραγμάτωσης συμπορεύεται με την τάση αυτοπραγμάτωσης, υπάρχει συμφωνία οργανισμικής εμπειρίας και αυτό-εικόνας, οπότε το άτομο είναι ανοικτό σε νέες εμπειρίες και αντιλαμβάνεται τη ζωή ως μια διαρκή εξελισσόμενη διαδικασία. Αποκτά εμπιστοσύνη στον εαυτό του, απαλλάσσεται από την εμμονική ανάγκη αποδοχής από τους άλλους, εσωτερικεύοντας έτσι την εστία αξιολόγησης του, κάνει ελεύθερες επιλογές και παίρνει την ευθύνη για αυτές και τα επακόλουθα τους, γίνεται αυτόνομο, πιο λειτουργικό και κοινωνικό, με μια λέξη «πρόσωπο».
Η Προσωποκεντρική θεραπεία βασίζεται στην πεποίθηση, ότι η ανθρώπινη ύπαρξη παρακινείται από την τάση πραγμάτωσης, δηλαδή την έμφυτη τάση του οργανισμού να χρησιμοποιεί όλες τις δυνατότητες του για τη συντήρηση και την προαγωγή της ολόπλευρης ανάπτυξης του. Επομένως, τα μέσα που χρειάζεται για να κάνει αλλαγές υπάρχουν ήδη μέσα του,κ χρειάζεται η αυτό επίγνωση για την επιτυχή έκβαση της.
Ο τύπος της εκπεμπόμενης διαπροσωπικής συμπεριφοράς μπορεί να κατηγοριοποιηθεί ανάλογα με τη στάση του ατόμου απέναντι στον εαυτό του και απέναντι στους άλλους. Η θετική διεκδικητική συμπεριφορά και επικοινωνία είναι ο τύπος της συμπεριφοράς όπου ταυτόχρονα προασπίζονται τα δικαιώματα του ατόμου που εκπέμπει τη συμπεριφορά, χωρίς όμως να παραβιάζονται τα δικαιώματα των αποδεκτών της συμπεριφοράς. Θετική διεκδικητική συμπεριφορά σημαίνει να υπερασπίζομαι τα δικαιώματά μου, να εκφράζω τις απόψεις, τη γνώμη και τα συναισθήματά μου με τίμιο, ευθύ και κατάλληλο τρόπο, σεβόμενος ταυτόχρονα τα δικαιώματα των άλλων. Το κεντρικό μήνυμα της διεκδίκησης είναι: «αυτό αισθάνομαι», «αυτό σκέφτομαι», «αυτός είναι ο τρόπος που βλέπω την κατάσταση».
Η συμπεριφορά χαρακτηρίζεται ως παθητική όταν το άτομο σέβεται τα ατομικά δικαιώματα των άλλων αλλά δεν υπερασπίζεται ικανοποιητικά τα δικαιώματα του εαυτού του. Το κύριο μέλημα του ατόμου είναι να ευχαριστήσει τον άλλο εις βάρος του, αποφεύγοντας οποιαδήποτε τριβή στη σχέση. Με τον τρόπο αυτό επιτρέπει στους άλλους να παραβιάσουν τα ατομικά του δικαιώματα μη εκφράζοντας τις σκέψεις και τα συναισθήματά του.
Αντίθετα, η συμπεριφορά χαρακτηρίζεται ως επιθετική όταν το άτομο υπερασπιζόμενο συστηματικά τα προσωπικά του δικαιώματα, παράλληλα καταπατά, παραγνωρίζει ή αδιαφορεί για τα δικαιώματα των άλλων. Πρωταρχικός στόχος της διαπροσωπικής
επικοινωνίας γίνεται η κυριαρχία ή ο εξευτελισμός των άλλων. Η έκφραση των απόψεων γίνεται με ανειλικρινή και ακατάλληλο τρόπο, με στόχο να μειωθεί το άλλο πρόσωπο.
Όλοι μας αναβάλλουμε και χρονοτριβούμε. Συνήθως το κάνουμε για να αποφύγουμε μια εργασία που μας είναι δυσάρεστη ή δύσκολη. Ορισμένα πράγματα που πρέπει να κάνουμε απαιτούν πολύ χρόνο και προσπάθεια και μπορεί να σχετίζονται με την αλλαγή μακροχρόνιων συμπεριφορών ή πεποιθήσεων.
Άλλα πράγματα είναι πολύ συγκεκριμένα που απαιτούν την δράση μας για μία και μόνο φορά. Όταν η αναβλητικότητα αρχίζει να επηρεάζει την ποιότητα της ζωής μας και μας προκαλεί ανησυχία, φόβο, τεμπελιά ή ανευθυνότητα, τότε ήρθε η ώρα να την υπερβούμε.
Ακολουθούν επτά βήματα για να βγείτε από την κινούμενη άμμο της αναβλητικότητας και να αποκομίσετε πολλά οφέλη, τα οποία περιλαμβάνουν τη βελτίωση της παραγωγικότητας, την αυξημένη διάθεση, λιγότερο άγχος, καλύτερες σχέσεις, μια αίσθηση της ολοκλήρωσης και την αίσθηση της επιτυχίας στη ζωή.
Ξεκινήστε γράφοντας τη συγκεκριμένη εργασία που έχετε αναβάλει. Θα μπορούσε να είναι μια δύσκολη συζήτηση με ένα μέλος της οικογένειας, η ενασχόληση με μια κακή συνήθεια ή ο προγραμματισμός εκείνου του ραντεβού που έχετε αποφύγει. Αν γράψετε αυτό που έχετε να κάνετε, θα σας βοηθήσει να επικεντρωθείτε στην ολοκλήρωσή του.
Τι σας εμποδίζει να ασχοληθείτε με αυτή την εργασία; Πίσω από τα εμπόδια συνήθως κρύβονται ένα ή περισσότερα από τα τρία βασικά συναισθήματα. Ίσως να φοβάστε για το χρόνο που χρειάζεται και τη θυσία που πρέπει να κάνετε (φόβος). Ή είστε αγανακτισμένοι γιατί πρέπει να το κάνετε αυτό, όταν νομίζετε ότι δεν είναι απαραίτητο (θυμός).
Ή ενοχλείστε που κατηγορείτε τον εαυτό σας τόσο πολύ επειδή δεν έχει κίνητρα (θλίψη). Όμως αντί να εγκλωβίζεστε, δείτε την πράξη της αναβλητικότητας για αυτό που πραγματικά είναι: μια συναισθηματική αντίδραση.
Είναι χρήσιμο να γνωρίζετε ότι αυτά τα τρία συναισθήματα – θλίψη, θυμός και φόβος –σχετίζονται με την ενεργητικότητά σας. Κοιτάξτε τη λέξη «συναίσθημα» (emotion στα αγγλικά). Είναι ενέργεια (ε) σε κίνηση (στα αγγλικά το “e”-energy + “motion”-κίνηση). Αφιερώστε λίγο χρόνο με τον εαυτό σας για να εκφράσετε εποικοδομητικά τα συναισθήματα σας.
Η θλίψη εκφράζεται με το κλάμα, ο θυμός με γροθιές ή φωνές σε ένα μαξιλάρι και ο φόβος μέσα από το τουρτούρισμα για τη διοχέτευσή του, ώστε να επιτρέψε στον εαυτό σας να εκφράσει το συναίσθημα. Η ενέργεια διαχέεται και δεν θα αισθανθείτε μετά κολλημένοι. Είναι σαν να αφήνετε να φύγει ο ατμός από μια χύτρα ταχύτητας.
Υπάρχουν δύο βήματα σε αυτή τη διαδικασία. Πρώτον, κάνετε σαφή το στόχο σας σε αυτό που θέλετε να κάνετε. Ο καλός προγραμματισμός είναι το θεμέλιο της επιτυχίας για τους περισσότερους στόχους μας. Είναι χρήσιμο να το γράψετε, έτσι ώστε να έχετε μία άμεση αναφορά. Για παράδειγμα: θέλω να τελειώνω με αυτό. Ή Νιώθω πιο ανάλαφρος όταν γυμνάζομαι τακτικά. Αν έχετε μια σαφή και ακριβή ιδέα του στόχου σας, τότε αυτή θα σας κρατήσει προσανατολισμένους και θα σας βοηθήσει να μείνετε κινητοποιημένοι.
Δεύτερον, προσδιορίστε τις σκέψεις που σας σαμποτάρουν και είναι έτοιμες να σας επιτεθούν ξαφνικά σε μια αδύναμη στιγμή σας. Στη συνέχεια, καταλήξτε σε μια-δυο αλήθειες που έρχονται σε αντίθεση με αυτές τις σκέψεις. Για παράδειγμα, αν λέτε συνεχώς στον εαυτό σας: Δεν θα είμαι ποτέ σε θέση να τα μάθω όλα αυτά, θα μπορούσατε να πείτε στον εαυτό σας, μπορώ να τα καταφέρω ή Αν οι άλλοι μπόρεσαν και τα έμαθαν, μπορώ και εγώ. Αυτή είναι μια απλή αλήθεια. Για να νικήσετε την απογοήτευση που νιώθετε για να κάνετε αυτό το έργο, θα μπορούσατε να πείτε: το κάνω για μένα.
Έχετε οραματιστεί το έργο, έχετε ασχοληθεί με ό,τι σας εμποδίζει και έχετε διορθώσει την καταστροφική σκέψη σας. Η ολοκλήρωση της εργασίας απαιτεί τον υπολογισμό ενός λογικού σχεδίου βήμα-προς-βήμα και να αποφασίσετε πότε θα ξεκινήσετε. Γράψτε το σχέδιό σας.
Μόλις έχετε μία δομή του έργου, κάντε ένα βήμα πίσω και φανταστείτε τα εμπόδια που ενδέχεται να εμφανιστούν κατά τη διάρκεια του έργου. Για κάθε σενάριο, να έχετε μια τακτική έτοιμη η οποία θα σας βοηθήσει να υποστηρίξετε το σχέδιό σας. Μπορεί επίσης να θέλετε να βρείτε κάποιον για να σας βοηθήσει στις προσπάθειές σας και με τον οποίο μπορείτε να ελέγχετε την πρόοδό σας σε τακτική βάση.
Μετά από όλη αυτή την προετοιμασία, ήρθε η ώρα να κάνετε την εργασία που έχετε αναβάλλει. Πριν το κάνετε, αναγνωρίστε τα συναισθήματά σας, είτε είναι θυμός, φόβος ή θλίψη. Πάρτε μόνο ένα ή δύο λεπτά και απελευθερώστε τη συσσωρευμένη συγκίνηση με ένα φυσικό και εποικοδομητικό τρόπο. Χωρίς τη συναισθηματική ενέργεια να σας εμποδίζει, θα αισθανθείτε έτοιμοι να κάνετε το άλμα και θα εκπλαγείτε πόσο εύκολο είναι, καθώς θα επικεντρώνεστε μόνο σε ένα βήμα τη φορά.
ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΡΕΤΩΝ
Η Κατηγοριοποίηση των χαρακτηριστικών περιγράφει και προσδιορίζει τις δυνάμεις που περιλαμβάνουν τις βασικές έξι αρετές όπως σοφία, γνώση, κουράγιο, αυτοσυγκράτηση, ανθρωπισμός, υπέρβαση ,δικαιοσύνη κ με βάση αυτές τις δυνάμεις αρετές προκύπτουν επιμέρους χαρακτηριστικά που συγκροτούν την προσωπικότητα του ατόμου και αναλύονται ως εξής.
ΣΟΦΙΑ ΓΝΩΣΗ
Η σοφία και η γνώση είναι νοητικές δυνάμεις που βοηθούν στο να αναπτυχθεί στο άτομο , η δημιουργικότητα, η περιέργεια για νέα μάθηση , η κριτική σκέψη, η εξερεύνηση , και η αυτό οργάνωση του ώστε να είναι λειτουργικός και στον εαυτό του αλλά και στους άλλους.
ΚΟΥΡΑΓΙΟ
Το κουράγιο είναι η αρετή που σου δίνει δύναμη για τη συνέχιση της ζωής σου ανεξάρτητα από τις δυσκολίες και από την μη επίτευξη στόχων σου η φόβους που αντιμετωπίζεις και αποκτάς γενναιότητα ενέργεια και ζήλο για την συνέχιση της ζωής σου
ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ
Ο ανθρωπισμός σε τροφοδοτεί με αγάπη συμπόνοια για τον πλησίον σου στοργή προς τους άλλους φροντίδα ευγένεια και γενναιοδωρία για τους συνανθρώπους σου
ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ
Με τη δικαιοσύνη μπορεί κάποιος να εργάζεται αμερόληπτα για το κοινό καλό τον διακατέχει η δύναμη της ισότητας, και της ομαδικότητας.
ΑΥΤΟΣΥΓΚΡΑΤΗΣΗ
Η αρετή της αυτοσυγκράτησης διαχείρισης του εαυτού μας προστατεύει το άτομο από την υπερβολή, την έκθεση σε κίνδυνο μας τροφοδοτεί με την δύναμη της συχώρεσης την ταπεινότητα , την μετριοφροσύνη , και τον αυτοέλεγχο των συναισθημάτων και της συμπεριφοράς.
ΥΠΕΡΒΑΣΗ
Με την υπέρβαση σου δίνεται η δυνατότητα εκτίμησης του εαυτού σου , παρέχοντας νόημα στην ύπαρξη σου έχεις ελπίδα και αισιοδοξία για το μέλλον έχεις την προσδοκία ότι οι καταστάσεις θα γίνουν καλύτερα και για σένα αλλά και για το κοινωνικό σύνολο δίνοντας σου την επιλογή του νοήματος στη ζωή σου.
Οι νευροεπιστήμονες ανακάλυψαν την αιτία που οι αγκαλιές μας κάνουν να νιώθουμε τόσο ευχάριστα, είτε αγκαλιάζουμε για να εκφράσουμε συμπαράσταση σε κάποιο αγαπημένο πρόσωπο που πονάει είτε για να δείξουμε στοργή.
Η αγκαλιά αναφέρεται συχνά ως ένας καλός τρόπος επίλυσης προβλημάτων. Βέβαια, οι αγκαλιές μπορούν να βοηθήσουν σε πολλές καταστάσεις, από την εκδήλωση εκτίμησης μέχρι την αντιμετώπιση της μοναξιάς και του εργασιακού στρες. Το άγγιγμα είναι, πράγματι, πολύ σημαντικό στις σχέσεις μας.
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Άαλτο στη Φινλανδία πρόσφατα πήραν δείγμα από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες και παρατήρησαν λίγο πολύ το ίδιο μοτίβο παντού: όσο πιο στενή είναι η σχέση με κάποιον τόσο μεγαλύτερο μέρος του σώματός μας επιτρέπεται να αγγίξει.
Οι Ευρωπαίοι δεν είναι πολύ θετικοί στην ιδέα να επιτρέψουν σε κάποιον ξένο να τους αγγίξει. Μια ευγενική χειραψία είναι ωραία, ώμοι και μπράτσα είναι εντάξει, αλλά το άγγιγμα οπουδήποτε αλλού είναι κάτι παραπάνω από απαγορευτικό. Για να κατανοήσουμε τι συμβαίνει όταν αγκαλιαζόμαστε, χρειάζεται να κάνουμε ένα βήμα πίσω στο παρελθόν μας ως πρωτεύοντα.
Οι πίθηκοι και οι μαϊμούδες δημιουργούν και διατηρούν τις φιλίες τους μέσω της κοινωνικής περιποίησης. Η περιποίηση είναι χρήσιμη για την απομάκρυνση περιττών στοιχείων από το τρίχωμα και το δέρμα, όμως η πραγματική της αποτελεσματικότητα προκύπτει από το αργό χάδι κατά μήκος της γούνας. Ακόμα το κάνουμε, σε κάποιο βαθμό, π.χ. όταν οι γονείς χαϊδεύουν τα μαλλιά των παιδιών τους. Επίσης, αυτός είναι ο λόγος που βρίσκουμε τις περιποιήσεις των κομμωτών μας τόσο χαλαρωτικές.
Το αργό χάιδεμα που περιλαμβάνεται στην περιποίηση πυροδοτεί μια συγκεκριμένη ομάδα νεύρων που βρίσκονται μόνο στο τριχωτό δέρμα και είναι αρκετά διαφορετικά από τα συνήθη νεύρα που μεταφέρουν πληροφορίες για το άγγιγμα, τον πόνο και την πίεση. Αυτοί οι νευρώνες ανταποκρίνονται μόνο στο απαλό και αργό χάιδεμα. Έχουν απευθείας σύνδεση με τον εγκέφαλο, όπου πυροδοτούν την απελευθέρωση ενδορφινών. Οι ενδορφίνες είναι νευροπεπτίδια, μικρά μόρια που χρησιμοποιούνται από τους νευρώνες στον εγκέφαλο για να στέλνουν μήνυμα ο ένας στον άλλο.
Επίσης, οι ενδορφίνες είναι μέρος του συστήματος που ελέγχει τον πόνο και έχουν μια αναλγητική επίδραση παρόμοια με αυτή των οπιοειδών. Οι ενδορφίνες έχουν στενή χημική σχέση με οπιοειδείς ουσίες όπως η μορφίνη, αλλά διαφέρουν σε δύο βασικά σημεία: είναι 30 φορές πιο αποτελεσματικές ως αναλγητικά από τη μορφίνη και δεν προκαλούν τόσο έντονο εθισμό όσο αυτή.
Οι ερευνητές χρησιμοποιούν ένα είδος εγκεφαλικής απεικόνισης που είναι γνωστό ως τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET: Positron Εmission Tomography) για να δείξουν ότι το απαλό χάιδεμα του κορμού πυροδοτεί την απελευθέρωση ενός τεράστιου κύματος ενδορφινών στον ανθρώπινο εγκέφαλο, όπως η περιποίηση κάνει το ίδιο στους πιθήκους και στις μαϊμούδες.
Το αγκάλιασμα, με τις συμπεριφορές που το συνοδεύουν, όπως το άγγιγμα, το πείραγμα (ελαφρύ και γρήγορο χτύπημα) στο κεφάλι και το περιστασιακό χάιδεμα στα μαλλιά, είναι μια ανθρώπινη μορφή της περιποίησης των πρωτευόντων θηλαστικών και σχεδιάστηκε για τη δημιουργία και διατήρηση των σχέσεών μας.
Επειδή ο συναισθηματικός πόνος υφίσταται επεξεργασία στις ίδιες εγκεφαλικές περιοχές όπου γίνεται η επεξεργασία του σωματικού πόνου, οι ενδορφίνες καταλαγιάζουν τον ψυχικό μας πόνο. Γι’ αυτό μια αγκαλιά είναι παρηγορητική. Επίσης, οι ενδορφίνες ενεργοποιούν περιοχές του εγκεφάλου που συνδέονται με την ανταμοιβή, όπως ο κογχομετωπιαίος φλοιός (ακριβώς πάνω από τα μάτια), και αυτό μας κάνει να θέλουμε να επαναλάβουμε την εμπειρία.
Διαβάστε σχετικά: Αγκαλιά: Το καλύτερο φάρμακο άμεσης αγάπης και τρυφερότητας
Γι’ αυτό τον λόγο, η υπερβολική χρήση μορφίνης, που έχει παρόμοιες επιδράσεις, οδηγεί τους εξαρτημένους στην απώλεια του κοινωνικού ενδιαφέροντος: σαν αποτέλεσμα, λαμβάνουν τις αγκαλιές τεχνητά και δεν χρειάζονται την ανθρώπινη επαφή. Αυτές οι επιδράσεις των ενδορφινών προκαλούνται από την ωκυτοκίνη, ένα άλλο νευροπεπτίδιο που ομοίως τείνει να προκαλείται από τις αγκαλιές και έχει μικρές αναλγητικές ιδιότητες.
Η κύρια λειτουργία της ωκυτοκίνης συνδέεται με τη γαλουχία (η βασική δουλειά της είναι να διατηρεί την ισορροπία του ύδατος στο ανθρώπινο σώμα) και γ’ αυτό η εξέλιξη την έχει προσαρμόσει στα θηλαστικά για να δημιουργεί τα αισθήματα ζεστασιάς και σύνδεσης που σχετίζονται με τον θηλασμό και, κατ’ επέκταση, με κάθε μορφή σωματικής επαφής.
Η έκταση στην οποία η εμπειρία του αγκαλιάσματος μας προσφέρει ευχαρίστηση και μας βοηθάει να συσφίξουμε τις σχέσεις μας έχει μια βαθιά ψυχολογική συνιστώσα. Κάπου στους μετωπιαίους λοβούς του εγκεφάλου εδράζεται ο μηχανισμός που μπορεί να μετατρέψει το άγγιμα από κάτι ευχάριστο σε κάτι δυσάρεστο, εάν προσφέρεται από το λάθος άτομο. Αυτός είναι ο λόγος που μισούμε να είμαστε στριμωγμένοι στο ασανσέρ.
Όταν ήμουν παιδί, φοβόμουν απίστευτα το σκοτάδι. Θυμάμαι ακόμα την αίσθηση που είχα όταν κατέβαινα τις σκάλες του υπογείου στο σπίτι του παππού και της γιαγιάς μου ή όταν σηκωνόμουν μέσα στη νύχτα για να πάω στο μπάνιο. Ο χειρότερος φόβος μου είχε να κάνει με κάτι το απροσδιόριστο, με κάτι που ξεπερνούσε τον ίδιο τον φόβο: Ήμουν πραγματικά τόσο τρομαγμένος, που μόνο από το φόβο μου θα μπορούσα να δω κάτι παράξενο; Θα μπορούσα στην πραγματικότητα να τρελαθώ από τον τρόμο ή ακόμα και να πεθάνω από το φόβο μου;
Σε πολλές από τις καταστάσεις άγχους προφανώς στην διαταραχή πανικού, επαναλαμβάνεται η φράση «φόβος για το τι βρίσκεται πέρα από το φόβο». Αρχικά, θα ήθελα να δώσω μια σύντομη περιγραφή του πανικού: Οι περισσότεροι από εμάς σε κάποιο σημείο της ζωής μας, θα έρθουμε αντιμέτωποι τουλάχιστον με μια κρίση πανικού, η οποία είναι μια ξαφνική έκρηξη φόβου που συνοδεύεται από σωματικά συμπτώματα, όπως ταχυκαρδία, δύσπνοια ή αίσθημα λυποθυμίας. Όμως, οι κρίσεις πανικού δεν υποδεικνύουν κάποια διαταραχή.
Επίσης, μπορεί να φοβόμαστε ότι είναι πιθανό να αντιμετωπίσουμε περισσότερες κρίσεις πανικού. Γενικά, ανησυχούμε ότι ο πανικός σημαίνει κάτι το φοβερό, όπως «μία καρδιακή προσβολή» ή «την εκδήλωση τρέλας».
Οι κρίσεις πανικού γίνονται προβληματικές όταν φοβόμαστε τόσο γι’ αυτές, ώστε να αλλάζουμε τον τρόπο που ζούμε για να τις αποφύγουμε.
Για παράδειγμα, μπορεί να σταματήσετε να χρησιμοποιείτε ανελκυστήρες, δημόσιες συγκοινωνίες ή να οδηγείτε πάνω από γέφυρες, αν οι καταστάσεις αυτές συνδέονται με τον πανικό.
Εάν έχετε βιώσει μια κρίση πανικού, ξέρετε πόσο άσχημα μπορεί να αισθανθείτε: Υπάρχει ένας καθηλωτικός φόβος, μια αίσθηση επερχόμενης καταστροφής και μια ακατανίκητη ορμή να ξεφύγουμε από αυτή την κατάσταση.
Επιπλέον, εκτός από την ίδια την εμπειρία, ο πανικός που εκδηλώνεται στην Διαταραχή Πανικού προκαλεί συνήθως τον φόβο ότι κάτι άλλο – κάτι πέρα από τον πανικό – πρόκειται να συμβεί. Υποθέτουμε ότι οτιδήποτε και αν είναι αυτό, θα είναι ποιοτικά διαφορετικό από τον ίδιο τον πανικό, όπως:
Ο πανικός δεν προκαλεί όλα αυτά τα τρομακτικά γεγονότα. Τι βρίσκεται στην πραγματικότητα πέρα από τον πανικό; Βραχυπρόθεσμα, απλά περισσότερος πανικός. Αναπόφευκτα, κάποια στιγμή το σώμα και το μυαλό σταματούν να δημιουργούν τα συμπτώματα πανικού και η κρίση τελειώνει.
Η καλύτερη δοκιμασμένη θεραπεία για την διαταραχή πανικού -η γνωστική συμπεριφορική θεραπεία- επικεντρώνεται στην εκπαίδευση του μυαλού να καταλάβει ότι ο πανικός είναι απλά ένας πανικός, τίποτα λιγότερο και τίποτα περισσότερο. Με πρακτική και σκληρή δουλειά, μπορούμε να ξεπεράσουμε τον φόβο μας και την προσδοκία μας ότι κάτι χειρότερο από τον ίδιο τον πανικό πρόκειται να μας συμβεί.
Αυτό που κάνει τον πανικό τόσο ακατανίκητο, είναι αυτό που φανταζόμαστε ότι θα συμβεί. Όταν καταπολεμήσουμε την πεποίθηση, ότι ο πανικός θα περιλαμβάνει κάτι χειρότερο, είμαστε ελεύθεροι να αντιμετωπίσουμε τον ίδιο τον πανικό. Οι άνθρωποι τείνουν να διαπιστώνουν, ότι μπορούν να αντιμετωπίσουν μια κρίση πανικού όταν την απογυμνώνουν από τις τρομακτικές προβλέψεις που μπορεί να επιφέρει.
Ίσως και πολλά άλλα πράγματα στη ζωή μας να είναι παρόμοια με τον πανικό –καταστάσεις τις οποίες μπορούμε να χειριστούμε όπως είναι, αλλά με τις οποίες παλεύουμε επειδή φοβόμαστε ότι θα μετατραπούν σε κάτι περισσότερο από αυτό που μπορούμε να διαχειριστούμε. Για παράδειγμα, μπορούμε να αντιμετωπίσουμε μια άβολη και επίφοβη συζήτηση. Θα είναι απλά μία αμήχανη συζήτηση, ούτε καλύτερη αλλά ούτε και χειρότερη. Και μπορούμε να αντιμετωπίσουμε μια πολυάσχολη μέρα εργασίας ακόμα και αν έχουμε κοιμηθεί λίγο. Θα είμαστε κουρασμένοι κατά περιόδους, αλλά τίποτα περισσότερο από αυτό δεν θα συμβεί. Ομοίως, μπορούμε να ολοκληρώσουμε μια σκληρή προπόνηση. Θα κουραστούμε αρκετά, αλλά μετά από λίγο θα την ολοκληρώσουμε.
Το μυαλό μας επανειλημμένα μπορεί να δημιουργεί φανταστικές απειλές που εμείς αντιμετωπίζουμε ως πραγματικές και πιστεύουμε ότι δεν θα μπορέσουμε να τις διαχειριστούμε. Όταν αντιμετωπίζουμε τη ζωή μας όπως είναι στην πραγματικότητα, ανακαλύπτουμε ότι είμαστε επαρκείς.
Ενεκα των καταστάσεων που βιώνουμε το στρες το συναντάμε καθημερινά στη ζωή μας ,στο χέρι μας είναι να το διαχειριστούμε κ να μην μας καταστρέφει την καθημερινότητα μας κ την λειτουργικότητα μας ,πρέπει να εστιάσουμε τις εναλλαγές που έχουμε από μια στρεσογόνο κατάσταση κ να προσπαθήσουμε να βιώσουμε μια πιο θετική άποψη της κατάστασης χρησιμοποιώντας το νου κ το σώμα κάνοντας πράγματα που όχι απαραίτητα μας ευχαριστούν αλλά απασχολούν τη σκέψη κ τις ανοίγουν αλλά μονοπάτια διαφυγής όπως περίπατος στη φύση ,κηπουρική,μαγειρική, χειροτεχνία,βέβαια το πρόβλημα μας δεν θα φύγει αλλά θα είναι πιο διαχειρίσιμο διότι το στρες είναι μια ενδοψυχική κατάσταση νιώθοντας ότι οι δυνάμεις μας κ οι ικανότητες μας, μας εγκαταλείπουν για τη διαχείριση της κρίσης δραπετεύοντας όμως εστιάζουμε στη θετικότητα και ίσως τα με τον καιρό τα πράγματα να διαμορφωθούν καλύτερα κ να είναι πιο διαχειρίσιμο .
ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ 