Είναι πολύ σημαντικό να προσέχουμε τις σκέψεις που κάνουμε συνειδητά, ιδίως τις αρνητικές σκέψεις, τις απαισιόδοξες και καταστροφολογικές, τις οποίες επαναλαμβάνουμε και μάλιστα συχνά, και γι’ αυτό στο τέλος τις πιστεύουμε και τις αποδεχόμαστε σαν γεγονός, σαν αντικειμενική αλήθεια.

Κάπως έτσι, τείνουμε να μπλοκάρουμε το υποσυνείδητό μας και μέσω της αυτοεκπληρούμενης προφητείας, επιβεβαιώνουμε τις αρνητικές μας υποθέσεις, βιώνουμε μόνο αρνητικά συναισθήματα, κολλάμε σε μοτίβα δυσλειτουργικών συμπεριφορών και λανθασμένων επιλογών.

Κι έπειτα, αναρωτιόμαστε: γιατί πάντα μας ελκύουν οι λάθος καταστάσεις, οι λάθος άνθρωποι; Γιατί φαίνεται πάντα, με κάποιον τρόπο να κάνουμε τα ίδια λάθη και να βιώνουμε παρόμοιες καταστάσεις; Επαναλαμβάνουμε όσα δεν θεραπεύουμε και δεν εννοούμε να μάθουμε. Αλλά για να μάθουμε, πόσο μάλλον για να αλλάξουμε τον ρου της ιστορίας, δεν μπορούμε να βασιστούμε μόνο στη χρήση του συνειδητού μέρους του εγκεφάλου μας.

Καλούμαστε να ψάξουμε βαθύτερα μέσα μας, στο υποσυνείδητο. Εκεί που πηγάζει η έμπνευση και οι φιλοδοξίες μας κι έχουν αφήσει το αποτύπωμά τους οι αναμνήσεις μας, τα τραύματά μας, τα συναισθήματα και η βαθύτερη αντίληψη του εαυτού μας και του κόσμου.Ετικέτες

ΜΆΘΕΤΕ ΝΑ ΕΝΤΟΠΊΖΕΤΕ ΔΥΝΑΤΆ ΣΗΜΕΊΑ

Η συμπόνια, η ενότητα και η συλλογική μας ανθεκτικότητα αυξάνονται όταν μαθαίνουμε να αναγνωρίζουμε και να εκτιμούμε τις δυνάμεις του χαρακτήρα – στον εαυτό μας και σε άλλους. Αυτό όχι μόνο μας δίνει μια ανανεωμένη θετική αίσθηση του εαυτού μας, αλλά επίσης δίνει ώθηση στις σχέσεις μας, με τη σειρά της δημιουργώντας μεγαλύτερη σύνδεση και ικανοποίηση για όλους. Είναι μια πράξη γενναιοδωρίας για τον εντοπισμό δυνατών και είναι ένα δώρο που συνεχίζει να δίνει. Αυξήστε την ευαισθητοποίησή σας για αυτά τα παρατηρήσιμα λεκτικά και μη λεκτικά στοιχεία που προκύπτουν όταν εσείς ή οι άλλοι εμπλέκονται δυνατά χαρακτηριστικά:

ΛΕΚΤΙΚΆ ΣΤΟΙΧΕΊΑ

• Σαφέστερη / ταχύτερη ομιλία
• Περισσότερη άμεση επικοινωνία
• Μεγαλύτερο λεξιλόγιο
• Ισχυρότερη φωνή

ΜΗ ΛΕΚΤΙΚΆ ΣΤΟΙΧΕΊΑ

• Αυξημένη ενέργεια
• Βελτιωμένη στάση
• Αυξημένη επαφή με τα μάτια
• Τα μάτια ανάβουν
• Αυξημένη κινούμενη εικόνα

Το παρακάτω σχόλιο είναι χαρακτηριστικό του τρόπου με τον οποίο αυξάνεται η σύνδεση όταν οι άνθρωποι αισθάνονται πραγματικά «δει» για τα δυνατά τους σημεία: «Είναι ωραίο να αναγνωρίζονται από τους άλλους για το ποιοι είμαστε στον πυρήνα μας. και όταν οι άνθρωποι κάνουν την προσπάθεια να δουν αυτά τα μέρη από εμάς, νιώθουμε πιο κοντά σε αυτά και είναι πιο πιθανό να επιστρέψουμε την εύνοια βλέποντας το καλύτερο σε αυτά ». —Edwin Boom, Ολλανδία

ΕΦΗΜΕΡΊΔΑ ΘΕΤΙΚΌΤΗΤΑΣ

Καθώς εξερευνάτε τι σημαίνει να σέβεστε τους άλλους και να «βλέπετε» τα πλεονεκτήματά τους, σας ενθαρρύνω να δημιουργήσετε το δικό σας «θετικό περιοδικό» και να καταγράψετε τις γνώσεις σας. Εξετάστε τις ακόλουθες ερωτήσεις και πώς η ενίσχυση των σχέσεών σας μπορεί να ενισχύσει τη σύνδεση και τη συμπόνια για τους άλλους:

• Ποια πλεονεκτήματα έχετε παρατηρήσει και εκτιμήσει σε άλλους; Πώς θα συνηθίσετε να αναγνωρίζετε τις δυνάμεις του χαρακτήρα σε άλλους;
• Ποια πλεονεκτήματα έχουν παρατηρήσει άλλοι σε εσάς; Πώς ένιωσες όταν αναγνωρίστηκαν και εκτιμήθηκαν για τις δυνάμεις σου;
• Ποια πλεονεκτήματα βλέπετε στον εαυτό σας και πώς μπορείτε να συνεισφέρετε αυτά τα δυνατά σημεία στην οικοδόμηση ισχυρότερων σχέσεων;

«Σεβαστείτε τον εαυτό σας και οι άλλοι θα σας σέβονται.» -Κομφούκιος

Οι συμβουλές που δίνονται στους συντρόφους για να ξεπεράσουν τα προβλήματα της σχέσης τους είναι τα ακόλουθα – Συχνή επιβεβαίωση του δεσμού τους με σωματική εγγύτητα και συναισθηματική κ σωματική επικοινωνία- Συμμετοχή σε δραστηριότητες ,αθλητικές ,περιβαλλοντικές, δημιουργικές για να υπάρχει ισορροπία στην καθημερινότητα.

_ ‘Ανάληψη ευθύνης σε περιπτώσεις παράβασης κ προσπάθεια αποκατάστασης με τη μορφή της μεταμέλειας και προσπάθεια να μην επαναληφθεί κ ο σύντροφος πρέπει να δέχεται την συγνώμη να μην είναι μνησίκακος κ εκδικητικός αλλά και με τον όρο να μην επαναληφθεί.- Αποδοχή των διαφωνιών να μαθαίνουν από τις διαφωνίες ώστε να υπάρχει προοπτική για εξέλιξη και ενδυνάμωση της σχέσης τους.- Πρέπει να υπάρχει ειλικρίνεια εμπιστοσύνη κ σεβασμός για τη θεμελίωση της αγάπης .- Έκφραση των θετικών συναισθημάτων κ ελπίδα για το μέλλον κ να υπάρχει δοτικότητα και από τα δυο μέλη – Ενίσχυση του εμείς για να ενδυναμωθεί περισσότερο η σχέση αλλά διατηρώντας την αυτονομία του κάθε μέλους σε λογικά πλαίσια .

‘Εκφραση των αρνητικών  συναισθημάτων , ο σύντροφος πρέπει να είναι καλός ακροατής κ αυτά που τους απασχολούν πρέπει να λέγονται με ευθύτητα κ  ειλικρίνεια διότι αυτά που δεν λέγονται είναι περισσότερο επιβλαβή και επιζήμια στη σχέση.

Το ασυνείδητο

Στη θεωρία του σχετικά με την ανάπτυξη της προσωπικότητας, ο Jung δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο ρόλο του ασυνείδητου, το οποίο περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα κινήτρων, τάσεων και ψυχικής ενέργειας, τα οποία μπορεί να μην είναι συνειδητά διαθέσιμα στο άτομο, αλλά αφού διερευνηθούν μπορούν να συνεισφέρουν στην αίσθηση ισορροπίας του ατόμου.
Σύμφωνα με τον Jung, το ασυνείδητο διακρίνεται σε προσωπικό και συλλογικό ασυνείδητο. Το προσωπικό ασυνείδητο διαφέρει σε κάθε άτομο και περιλαμβάνει υλικό το οποίο κάποτε ήταν συνειδητό, για παράδειγμα πληροφορίες, όνειρα και φαντασιώσεις που έχουν απωθηθεί ή ξεχαστεί. Το συλλογικό ασυνείδητο είναι μία κοινή δεξαμενή κινήτρων, ενορμήσεων, φόβων και δυνατοτήτων, οι οποίες κληροδοτούνται στο ανθρώπινο είδος. Το συλλογικό ασυνείδητο περιέχει μύθους και σύμβολα που είναι παγκόσμια σε όλες τις κουλτούρες, είναι συνεπώς κοινά για όλους, και αναδύονται στα όνειρα και τις φαντασιώσεις που το περιεχόμενό τους δεν σχετίζεται με τις προσωπικές εμπειρίες των ατόμων.

Ενδυνάμωση σχέσης

Μορφές διαταραχών

1. Παρανοειδής: χαρακτηρίζεται από ένα πρότυπο υπερβολικής καχυποψίας και έλλειψης εμπιστοσύνης των άλλων.
2. Σχιζοειδής: χαρακτηρίζεται από έλλειψη ενδιαφέροντος και κινήτρου για κοινωνικές σχέσεις, απάθεια και περιορισμένη έκφραση συναισθημάτων.
3. Σχιζότυπη: χαρακτηρίζεται από εξαιρετική δυσκολία στις κοινωνικές σχέσεις και γνωστικές ή αντιληπτικές παραμορφώσεις.
4. Αντικοινωνική: χαρακτηρίζεται από ένα διαρκές μοτίβο παραβίασης των δικαιωμάτων των άλλων, έλλειψης ενσυναίσθησης, χειριστικής και παρορμητικής συμπεριφοράς.
5. Μεταιχμιακή: χαρακτηρίζεται από αστάθεια στις σχέσεις, στην εικόνα εαυτού, στην ταυτότητα και στο συναίσθημα, καταστάσεις που συχνά οδηγούν σε παρορμητικές και αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές.
6. Ιστριονική (Δραματική): χαρακτηρίζεται από υπερβολική (δραματική) έκφραση των συναισθημάτων και από μια συμπεριφορά με την οποία το άτομο αναζητά διαρκώς την προσοχή των άλλων.
7. Ναρκισσιστική: χαρακτηρίζεται από αίσθημα μεγαλείου, αναζήτηση του θαυμασμού των άλλων και έλλειψη ενσυναίσθησης.
8. Αποφευκτική: χαρακτηρίζεται από ένα μακροχρόνιο μοτίβο αναστολής ως προς την κοινωνική έκθεση και ακραίας ευαισθησίας στην αρνητική κριτική.
9. Εξαρτητική: παθολογική ανάγκη για εξάρτηση και φροντίδα από τους άλλους.
10. Ψυχαναγκαστική-Καταναγκαστική: χαρακτηρίζεται από ακραία προσκόλληση στους κανόνες, τελειοθηρία και ανάγκη για άσκηση ελέγχου.

Όταν ακούμε τη λέξη αυτορρύθμιση νομίζουμε ότι πρέπει να εστιάζουμε στον έλεγχο του εαυτού μας, του τύπου «συγκρατούμαι για να μη βάλω τις φωνές στον πρόεδρο της εταιρείας».

Αν όλο κι όλο που σκέφτεστε είναι μόνο αυτό, τότε, φίλοι μου, χάνετε όλα τα ωραία και νόστιμα πράγματα. Η αυτορρύθμιση εκτείνεται πολύ πιο πέρα από τον αυτοέλεγχο.

Ο Daniel Goleman μιλά για πέντε συναισθηματικές δεξιότητες που εμπίπτουν στη σφαίρα επιρροής της αυτορρύθμισης:

1. Αυτοέλεγχος: ελέγχω τα δυσάρεστα συναισθήματα και τις παρορμήσεις μου.

2. Αξιοπιστία: Διατηρώ τα πρότυπα της εντιμότητας και της ακεραιότητάς μου.

3. Ευσυνειδησία: Αναλαμβάνω την ευθύνη για την προσωπική μου απόδοση.

4. Προσαρμοστικότητα: Δείχνω ευελιξία στη διαχείριση της αλλαγής.

5. Καινοτομία: Νιώθω άνετα με τις καινούριες ιδέες, προσεγγίσεις και πληροφορίες.

Όλα τα παραπάνω έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: την επιλογή.

Ο καθένας μας θα ήθελε να έχει αυτές τις δεξιότητες. Όλοι θέλουμε, για παράδειγμα, να διαθέτουμε προσαρμοστικότητα κα καινοτομία. Ποιος δεν θα ήθελε επίσης να έχει εντιμότητα και ακεραιότητα;

Κι όμως, πολλοί από εμάς δεν κατορθώνουν να διατηρούν συνεχώς και σε υψηλά επίπεδα αυτές τις ιδιότητες. Γιατί; Γιατί συχνά τα συναισθήματά μας μας εξαναγκάζουν να λειτουργήσουμε διαφορετικά.

Αν όμως ήμασταν σε θέση να μετατρέψουμε τον εξαναγκασμό σε επιλογή, τότε όλες αυτές οι ιδιότητες θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν για χάρη μας, και εμείς να επιλέγουμε να τις αξιοποιούμε όποτε το επιθυμούμε.

Η ικανότητα να περάσουμε από τον εξαναγκασμό στην επιλογή είναι ο κοινός παρανομαστής σε όλες αυτές τις δεξιότητες.

Η αυτορρύθμιση δεν έχει να κάνει με την αποφυγή συναισθημάτων. Υπάρχουν καταστάσεις όπου η βίωση οδυνηρών συναισθημάτων είναι απόλυτα ενδεδειγμένη.

Η αυτορύθμιση δεν έχει επίσης να κάνει με την άρνηση ή την καταπίεση αληθινών συναισθημάτων. Τα συναισθήματα μεταφέρουν πολύτιμες πληροφορίες, οπότε αν τα απορρίψουμε ή τα καταπνίξουμε, αυτές οι πληροφορίες θα χαθούν.

Τέλος, αυτορρύθμιση δεν σημαίνει πως δεν βιώνεις ποτέ ορισμένα συναισθήματα. Σημαίνει ότι έχεις την ικανότητα να τα διαχειρίζεσαι με καλύτερο τρόπο.

Κάποτε πληροφορήθηκα ότι στη βουδιστική ψυχολογία υπάρχει μια σημαντική διαφορά μεταξύ θυμού και αγανάκτησης: ο θυμός πηγάζει από την αδυναμία, ενώ η αγανάκτηση απορρέει από μια αίσθηση δύναμης. Λόγω αυτής της διαφοράς, όταν είστε θυμωμένοι, νιώθετε ότι βρίσκεστε εκτός ελέγχου.

Αντίθετα, όταν είστε αγανακτισμένοι, μπορείτε να διατηρείτε τον πλήρη έλεγχο του νου και των συναισθημάτων σας. Έτσι, μπορείτε να είστε συναισθηματικοί και να αγωνίζεστε για την αλλαγή χωρίς ποτέ να χάνετε την ψυχραιμία σας.

Η αγανάκτηση λοιπόν είναι μια ειδική κατάσταση που συνιστά ένα καλό παράδειγμα αυτορρύθμισης.

Απόσπασμα από το βιβλίο του Chade – Meng Tan «Ψάξε μέσα σου» από τις εκδόσεις Πεδίο

ψυχοθεραπεία χρειάζεται όταν:

Αισθάνονται έντονα και επίμονα αισθήματα άγχους, φόβου, θλίψης, σύγχυσης, ανίας, εξάντλησης η έλλειψης ελπίδας τα οποία δεν μπορούν να ξεπεράσουν μόνο με τις δικές τους προσπάθειες ή δεν γνωρίζουν τα ακριβή αίτια των αισθημάτων τους.

Οι συναισθηματικές και συγκινησιακές δυσκολίες διαταράσσουν την ομαλή λειτουργία της καθημερινής τους ζωής. 

Ενώ θέλουν δυσκολεύονται να αλλάξουν κάποια επιβλαβή συνήθεια ή συμπεριφορά. 

Αντιμετωπίζουν δυσκολίες επικοινωνίας στις σχέσεις τους με άτομα του στενού περιβάλλοντος.

Δυσκολεύονται να βρουν φίλους ή ερωτικούς συντρόφους. 

Η ζωή τους χαρακτηρίζεται από έλλειψη στόχων, αξιών και ιδανικών και δυσκολεύονται να αναλάβουν ευθύνες. 

Συντρίβονται κάτω από το βάρος των περιστάσεων χωρίς να μπορούν να νιώσουν χαλάρωση και χαρά. 

Αισθάνονται ότι χάνουν τον έλεγχο και δεν είναι κυρίαρχοι της ζωής τους.

Βασανίζονται από πιθανές ψυχογενείς σωματικές ενοχλήσεις όπως: έλκος στομάχου, δερματικά εξανθήματα ή άσθμα. 

Επιθυμούν να διαχειρίζονται καλύτερα αρνητικές καταστάσεις, αισθήματα και συμπεριφορές όπως:
χαμηλή αυτοεκτίμηση, εργασιακό στρες, έμμονες ιδέες, ψυχαναγκαστικές πράξεις, διαταραχή της όρεξης για φαγητό, δυσκολία αυτοσυγκέντρωσης, μνήμης και προσοχής, διαταραχή του ύπνου, εξαρτήσεις, θρήνο για τον αποχωρισμό ή το θάνατο αγαπημένου προσώπου, προβλήματα σχολικής συμπεριφοράς, προβλήματα επικοινωνίας ομάδων, ψυχολογικά προβλήματα ή προκλητικές συμπεριφορές οικογενειακών μελών ή φίλων.

Οι παραδοχές στις οποίες βασίζεται η προσέγγιση της θετικής ψυχολογίας είναι ότι ο άνθρωπος μπορεί να αναπτυχθεί και να ευημερήσει, νοηματοδοτώντας με θετικό τρόπο τη ζωή του. Η προσωπική ανάπτυξη σχετίζεται με την αναγνώριση και την καλλιέργεια των ιδιαίτερων ικανοτήτων του, τις οποίες εντάσσει στην καθημερινότητά του. Επίσης, ο άνθρωπος νοείται ως κοινωνικό ον, αναπτύσσοντας δυναμικές σχέσεις με τα άτομα που απαρτίζουν τον περίγυρό του, τονίζοντας έτσι τη σημασία του θετικού κοινωνικού κύκλου. Η θετική ψυχολογία μελετά τους μηχανισμούς αλλά και τα αποτελέσματα της βίωσης θετικών συναισθημάτων, χωρίς να υποτιμάται η σημασία και η κατανόηση του συνόλου του εύρους των συναισθηματικών εμπειριών.

Οι παραδοχές στις οποίες βασίζεται η προσέγγιση της θετικής ψυχολογίας είναι ότι ο άνθρωπος μπορεί να αναπτυχθεί και να ευημερήσει, νοηματοδοτώντας με θετικό τρόπο τη ζωή του. Η προσωπική ανάπτυξη σχετίζεται με την αναγνώριση και την καλλιέργεια των ιδιαίτερων ικανοτήτων του, τις οποίες εντάσσει στην καθημερινότητά του. Επίσης, ο άνθρωπος νοείται ως κοινωνικό ον, αναπτύσσοντας δυναμικές σχέσεις με τα άτομα που απαρτίζουν τον περίγυρό του, τονίζοντας έτσι τη σημασία του θετικού κοινωνικού κύκλου. Η θετική ψυχολογία μελετά τους μηχανισμούς αλλά και τα αποτελέσματα της βίωσης θετικών συναισθημάτων, χωρίς να υποτιμάται η σημασία και η κατανόηση του συνόλου του εύρους των συναισθηματικών εμπειριών.